W 2026 roku budżet województwa małopolskiego osiągnie historyczny poziom ponad 4 miliardów złotych. Zarząd regionu planuje przeznaczyć na inwestycje blisko 1,8 miliarda złotych, czyli około 30 proc. więcej niż w bieżącym roku — informuje marszałek Łukasz Smółka.

Władze województwa podkreślają, że budżet ma wyraźnie proinwestycyjny charakter: środki mają służyć poprawie jakości życia mieszkańców poprzez rozwój infrastruktury drogowej i kolejowej, modernizację obiektów publicznych oraz zakup sprzętu medycznego i ratowniczego.

Transport jako priorytet

Największą część wydatków — ponad 1,9 miliarda złotych — przeznaczono na transport i łączność, co oznacza wzrost o ponad 20 proc. w porównaniu z rokiem poprzednim. Wśród wydatków inwestycyjnych transport stanowić będzie aż 65 proc. wszystkich nakładów.

Władze wskazują na gwałtowny wzrost popytu na kolej regionalną: z nieco ponad 7 mln pasażerów w 2014 r. do prognozowanych około 27 mln w 2025 r. W związku z tym Małopolska planuje zakontraktować łącznie 25 nowych pociągów; do tej pory podpisano umowy na 12 pojazdów, pierwsze mają pojawić się na torach latem 2026 r., a dostawy zakończyć w 2029 r.

Zakup taboru i rozwój zaplecza serwisowego to wielomilionowe wydatki — pojedynczy pięcioczłonowy zespół trakcyjny kosztuje około 50 mln zł, a wartość całego kontraktu przekracza miliard złotych. Dodatkowo region corocznie dopłaca do biletów kolejowych i autobusowych na poziomie blisko 400 mln zł.

Gdy tory nie sięgają do wszystkich miejscowości, samorząd rozwija sieć połączeń autobusowych skomunikowanych z pociągami. Obecnie dzięki Kolejom Małopolskim i Małopolskim Liniom Dowozowym obsługiwanych jest 111 z 183 gmin; w 2026 r. planowane jest zwiększenie tego zasięgu do 117 gmin.


Marszałek zwraca uwagę na problemy z dofinansowaniem: region wnioskował o ponad 41 mln zł ze środków państwowych, otrzymał jednak znacznie mniejsze środki (około 6 mln zł w ramach prognoz), co komplikowało planowanie. Koszt funkcjonowania 75 planowanych linii autobusowych w 2026 r. oszacowano na ponad 103 mln zł; samorząd wystąpił do premiera o ponowną weryfikację algorytmów podziału środków.

W zakresie inwestycji drogowych w przyszłym roku kontynuowane będą m.in. prace przy obwodnicach Proszowic, Olszyn i Jankowic (DW 781), odcinkach łączących węzły autostradowe A4 z drogami krajowymi oraz przygotowania do budowy mostu na Dunajcu w Nowym Sączu. Trwają także postępowania przetargowe i procedury ZRID dla kolejnych kluczowych zadań.

W budżecie na 2026 r. przewidziano także znaczące środki na kulturę i ochronę dziedzictwa (ponad 413 mln zł), pomoc społeczną (ok. 296 mln zł), ochronę zdrowia (blisko 250 mln zł), oświatę (ponad 182 mln zł) oraz turystykę i kulturę fizyczną (ponad 112 mln zł).

W planach kulturalnych znajduje się m.in. wybór wykonawcy nowej siedziby Filharmonii im. Karola Szymanowskiego w Krakowie oraz prace przy Zamku Lipowiec, utworzeniu Muzeum Taternictwa i Narciarstwa w Zakopanem czy remoncie Teatru im. Juliusza Słowackiego. W sektorze zdrowia kontynuowane będą duże modernizacje szpitali w całym regionie.

W obszarze polityki społecznej samorząd chce rozwijać sprawdzone programy: kontynuacja Małopolskiego Tele-Anioła 2.0 z komponentem telemedycznym, wsparcie rodzin przez programy „Po pierwsze rodzina”, „Rodzina w Centrum” czy „Małopolska Maluchom”. W edukacji kluczowe będą Branżowe Centra Umiejętności i programy stypendialne.

Priorytety finansowe województwa pozostają stałe — zdrowie i bezpieczeństwo mieszkańców stawiane są na pierwszym miejscu. Takie podejście ma obejmować inwestycje w ochronę zdrowia, infrastrukturę oraz rozwój gospodarczy.

Na zwiększanie odporności regionu wobec kryzysów Małopolska chce zabezpieczyć około 1 miliarda złotych. Negocjowane są zmiany w programie Fundusze Europejskie dla Małopolski 2021–2027, które mają pozwolić m.in. na powiększenie liczby miejsc tymczasowego schronienia, lepszy dostęp do wody w rejonach zagrożonych, wsparcie służb ratunkowych oraz finansowanie szkoleń dla mieszkańców. Plan zakłada zamknięcie uzgodnień jeszcze w tym roku, aby rozpocząć realizację projektów w pierwszym półroczu 2026 r.

Do tej pory w ramach programu Fundusze Europejskie dla Małopolski 2021–2027 województwo osiągnęło wysoki poziom kontraktacji — blisko 60 proc., co dało Małopolsce trzecie miejsce w kraju. Do końca listopada 2025 r. podpisano 480 umów o łącznej wartości ponad 2,8 mld zł.

W 2025 r. region zrealizował wiele dużych inwestycji: zakup nowych pociągów, budowę zaplecza kolejowego w Oświęcimiu, kontynuację budowy obwodnic i łączników drogowych, modernizacje szpitali, dostawy karetek oraz 63 nowoczesne samochody gaśnicze dla ochotniczych straży pożarnych. Rozpoczęto też prace związane z nową siedzibą Filharmonii i remontem Teatru Słowackiego.

Marszałek podkreśla, że sukcesy te są wynikiem współpracy samorządowców i radnych ponad podziałami politycznymi oraz konsekwentnego wdrażania strategii rozwoju i bezpieczeństwa.

Źródło: gminakrzeszowice.pl