Lekarze ze Szpitala Specjalistycznego im. Stefana Żeromskiego w Krakowie prowadzą innowacyjne badanie kliniczne, które ma zmniejszyć ból i przywrócić funkcję u pacjentów z uszkodzoną chrząstką kolana, bez stosowania rozległych zabiegów operacyjnych. Zespół ortopedów, laryngologów i farmaceutów właśnie rozpoczął realizację projektu.

Terapia nosi nazwę N-TEC (Nasal Tissue Engineered Cartilage) i jest częścią międzynarodowego programu ENCANTO finansowanego w ramach programu Horizon 2020. Wcześniejsze badania fazy I i II wskazały, że metoda potrafi odtwarzać chrząstkę stawową i łagodzić dolegliwości bólowe u uczestników.

Naukowcy wykorzystują do tego chrząstkę z przegrody nosowej — tkanka ta wykazuje korzystne cechy regeneracyjne, dzięki czemu można ją hodować i przeszczepiać jako materiał naprawczy dla uszkodzonych powierzchni stawowych.

Jak wygląda procedura

Metoda N-TEC obejmuje trzy główne etapy. Na początku zespół otolaryngologiczny pobiera niewielki fragment chrząstki z przegrody nosowej pacjenta. Zabieg jest krótki i wykonywany w znieczuleniu miejscowym, co minimalizuje inwazyjność.


Pobrana tkanka trafia następnie do laboratorium, gdzie komórki przez około cztery tygodnie są namnażane i umieszczane na matrycy kolagenowej. W efekcie powstaje żywy, indywidualnie przygotowany przeszczep z komórek pacjenta.

Gdy przeszczep jest gotowy, chirurdzy ortopedzi wszczepiają go w miejsce ubytku chrząstki wewnątrz stawu kolanowego. Nowo wprowadzone komórki stopniowo integrują się z otaczającymi tkankami, wspierając proces odbudowy powierzchni stawowych.

Po zabiegu pacjent pozostaje pod obserwacją lekarzy przez dwa lata, a fizjoterapeuci opracowują spersonalizowany program rehabilitacji. Taki monitoring umożliwia kontrolę efektów terapii i bezpieczeństwa leczenia.

W badaniu mogą uczestniczyć dorośli z objawową chorobą zwyrodnieniową stawu rzepkowo-udowego oraz z ogniskowymi ubytkami chrząstki rzepki lub kłykcia kości udowej. Z udziału wyklucza się m.in. osoby po niedawnych operacjach kolana, z zaawansowanym zwyrodnieniem innych części stawu, z chorobami zapalnymi stawów oraz po przebytej infekcji stawu. Ankieta kwalifikacyjna oraz dodatkowe informacje są dostępne u organizatorów badania.

Dr Paweł Skowronek, zastępca ordynatora Oddziału Chirurgii Ortopedyczno-Urazowej i krajowy koordynator projektu, wskazuje, że N-TEC to ważny krok w kierunku zastosowania biologicznych metod leczenia uszkodzeń chrząstki i może w przyszłości stanowić alternatywę dla bardziej inwazyjnych procedur chirurgicznych.

Badanie kliniczne ma na celu ocenę bezpieczeństwa i skuteczności terapii N-TEC w leczeniu ogniskowych uszkodzeń chrząstki w przedziale rzepkowo-udowym kolana, ze szczególnym uwzględnieniem wczesnych i umiarkowanych stadiów choroby zwyrodnieniowej.

Źródło: zeromski-szpital.pl