Województwo małopolskie przygotowało projekt budżetu na 2026 rok przekraczający 4 miliardy złotych — to najwyższy poziom wydatków w historii regionu. Zarząd województwa stawia na wyraźne wzmocnienie inwestycji, co ma poprawić jakość życia mieszkańców i przyspieszyć rozwój lokalny.

Na wydatki inwestycyjne zaplanowano około 1,8 miliarda złotych, czyli niemal o 30% więcej niż w bieżącym roku. Środki te trafią m.in. na modernizację dróg, rozbudowę infrastruktury publicznej oraz zakup nowego sprzętu i taboru — elementy, które mają zwiększyć komfort i bezpieczeństwo mieszkańców.

Transport i komunikacja jako priorytet

Największą część budżetu przeznaczono na transport i łączność — ponad 1,9 miliarda złotych, co oznacza wzrost o ponad 20% w porównaniu z rokiem poprzednim. W wydatkach inwestycyjnych sektor transportu zajmuje aż 65% całej puli. Nakłady na ten obszar są obecnie dwukrotnie wyższe niż trzy lata temu.

Wzrost finansowania wynika z rosnących potrzeb regionu. Przykładem jest skokowy przyrost pasażerów korzystających z kolei regionalnej: z nieco ponad 7 mln w 2014 roku do szacowanych blisko 27 mln w 2025 roku. Aby sprostać temu zapotrzebowaniu, region planuje zakontraktować łącznie 25 nowych zespołów trakcyjnych.

Jak poinformowano, dotychczas podpisano umowy na 12 pojazdów; pierwsze mają pojawić się na torach latem 2026 roku, kolejne w 2028, a cały kontrakt ma być zrealizowany do 2029 roku. Jeden pięcioczłonowy zestaw kosztuje około 50 milionów złotych, a całość zamówienia przekracza miliard złotych. Równocześnie planowana jest rozbudowa zaplecza serwisowego oraz utrzymaniowego taboru, a także dotacje do biletów realizowane corocznie na poziomie blisko 400 milionów złotych.

Gdy tory nie sięgają wszystkich gmin, województwo rozwija ofertę autobusów dowozowych. Obecnie skomunikowanych z pociągami jest 111 z 183 gmin, a w 2026 roku ma to być już 117 gmin. Koszt funkcjonowania 75 planowanych linii autobusowych w przyszłym roku oszacowano na ponad 103 miliony złotych.

Samorząd podkreśla jednak, że realizację części planów utrudniają cięcia środków centralnych — Małopolska otrzymała znacznie mniej dotacji, niż wnioskowała. Zarząd zwrócił się w tej sprawie z prośbą o ponowną analizę algorytmów rozdziału środków.


Wśród najważniejszych zadań drogowych na 2026 rok wymienia się m.in. kontynuację budowy obwodnicy Proszowic (etap II), obwodnicy Olszyn i Jankowic w ciągu DW 781, połączeń węzła A4 Bochnia z DK 94 (etap III) oraz węzła A4 Brzesko z DW 768 (etap II). Trwają też przetargi na obwodnicę Lisiej Góry oraz połączenie DK 87 z DW 969 z nowym mostem na Dunajcu w Nowym Sączu. W przygotowaniu są kolejno m.in. Zachodnia Obwodnica Zielonek (etap III), obwodnica Brzeszcz oraz projekty obwodnic Jabłonek, Dobczyc, Liszek, Dziekanowic, Zakopanego, Żabna, Wierzchosławic i Czarnego Dunajca.

Oprócz transportu w budżecie zabezpieczono znaczące środki na kulturę (ponad 413 mln zł), pomoc społeczną (ponad 296 mln zł), ochronę zdrowia (blisko 250 mln zł), oświatę i wychowanie (ponad 182 mln zł) oraz turystykę i kulturę fizyczną (ponad 112 mln zł). Ważne pozycje stanowią także informatyka, gospodarka komunalna i ochrona środowiska.

W sferze kulturalnej najważniejsze przedsięwzięcia to rozstrzygnięcie konkursu architektoniczno-urbanistycznego na nową siedzibę Filharmonii im. Karola Szymanowskiego w Krakowie i przygotowania do podpisania umowy z wykonawcą oraz uzyskania pozwolenia na budowę. Planowane są też remonty i modernizacje, m.in. Zamku Lipowiec, Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie oraz utworzenie Muzeum Taternictwa i Narciarstwa w Zakopanem.

W obszarze polityki społecznej kontynuowane będą programy sprawdzone w poprzednich latach, takie jak Małopolski Tele-Anioł 2.0, z nowym komponentem telemedycznym, oraz projekty wspierające rodziny: „Po pierwsze rodzina”, „Rodzina w Centrum” i „Małopolska Maluchom”.

W ochronie zdrowia przewidziano dalsze projekty modernizacyjne w wielu szpitalach regionu, w tym m.in. w placówkach Rydygiera, św. Łukasza w Tarnowie oraz Śniadeckiego w Nowym Sączu. Wsparcie dla nauki i szkolnictwa zawodowego obejmuje rozwój infrastruktury badawczej uczelni oraz tworzenie i rozbudowę Branżowych Centrów Umiejętności.

Poziom kontraktacji środków z programu Fundusze Europejskie dla Małopolski 2021–2027 jest wysoki — województwo zajmuje 3. miejsce w kraju z niemal 60% wykorzystaniem puli. Do końca listopada podpisano 480 umów o łącznej wartości ponad 2,8 miliarda złotych.

Bezpieczeństwo i odporność — miliard złotych na działania kryzysowe

Władze regionu stawiają też mocny nacisk na bezpieczeństwo. Program „Bezpieczna Małopolska” pozwolił już wyposażyć ponad 220 jednostek Ochotniczej Straży Pożarnej w nowoczesne samochody i sprzęt; jesienią przekazano 63 nowe wozy o łącznej wartości około 65 milionów złotych. W ramach tej inicjatywy sfinansowano także kursy pierwszej pomocy dla trzech tysięcy ochotników, a wcześniej zakupiono m.in. 50 namiotów polowych i 50 ambulansów.

Na działania zwiększające odporność regionu i przygotowanie na sytuacje kryzysowe samorząd planuje przeznaczyć aż miliard złotych. Negocjowane są zmiany w regionalnym programie Funduszy Europejskich na lata 2021–2027, które mają umożliwić m.in. zwiększenie liczby miejsc tymczasowego schronienia, lepszy dostęp do wody w obszarach zagrożonych jej niedoborem, wzmocnienie współpracy służb ratowniczych oraz finansowanie szkoleń dla mieszkańców.

W zarządzie podkreślają, że poza inwestycjami technicznymi kluczowa jest edukacja społeczna — szkolenia z zakresu pierwszej pomocy, reagowania na zagrożenia i rozpoznawania sygnałów alarmowych. Według władz, odporność regionu buduje się zarówno przez sprzęt, jak i świadomość oraz odpowiedzialność mieszkańców.

Rok 2025 przyniósł Małopolsce wiele zrealizowanych projektów: zakup pociągów, budowy dróg i obwodnic, modernizacje szpitali, zakup karetek, wsparcie dla ochrony przeciwpożarowej oraz inwestycje w naukę i kształcenie zawodowe. W regionie uruchomiono też pierwsze w Polsce Branżowe Centra Umiejętności oraz zainaugurowano programy stypendialne i projekty rodzinne.

Wszystkie zaplanowane działania mają na celu zrównoważony rozwój Małopolski: zwiększenie dostępności komunikacyjnej, poprawę opieki zdrowotnej, rozwój kulturalny i edukacyjny oraz wzmocnienie bezpieczeństwa mieszkańców. W centrum tych działań pozostaje człowiek — jego bezpieczeństwo, zdrowie i jakość życia.