Wielka Wieś, Niepołomice i Michałowice — to w tych gminach według najnowszego Rankingu Gmin Małopolski żyje się najlepiej. 3 grudnia ogłoszono wyniki zestawienia, które wyróżnia samorządy konsekwentnie inwestujące, modernizujące infrastrukturę i aktywnie się rozwijające.
Ranking docenił gminy, które nie tylko pozyskują środki zewnętrzne, lecz także prowadzą dialog z mieszkańcami i planują długofalowy rozwój. Nagrody wręczono podczas Forum Wójtów, Burmistrzów i Prezydentów Małopolski w Małopolskim Centrum Nauki Cogiteon. W wydarzeniu uczestniczyli m.in. marszałek województwa Łukasz Smółka, wicemarszałek Witold Kozłowski, prezes Zarządu Forum Małgorzata Małuch, dyrektor regionalny Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej Wojciech Odzimek oraz dyrektor Urzędu Statystycznego w Krakowie Agnieszka Szlubowska.
Wyróżnienia i priorytety
„Silne samorządy to mocna Małopolska. Dążymy do poprawy jakości życia i pracy — mieszkańcy mówią, że mają dobrych gospodarzy i zadbane gminy. Przed nami jednak wyzwania związane m.in. z transportem publicznym, ochroną zdrowia i infrastrukturą rowerową” — podkreślił marszałek Łukasz Smółka.
Wicemarszałek Witold Kozłowski zwrócił uwagę, że nagrody w rankingu są potwierdzeniem profesjonalizmu samorządów i wpływu ich codziennych działań na życie lokalnych społeczności. Ranking ma też pełnić funkcję wskazującą dobre praktyki i obszary do poprawy, a nie jedynie kreować listę „najlepszych” i „słabszych”.
Liderami niekoniecznie są największe budżetowo jednostki — często to średniej wielkości gminy, które stabilnie prowadzą politykę rozwoju, dywersyfikują inwestycje, rozbudowują usługi publiczne i dbają o równowagę finansów. To pokazuje, że kluczowe jest dobre zarządzanie.
„Wyróżnienie pokazuje, jak ważna jest rola samorządów — to dowód ich zaangażowania i inspiracja dla innych jednostek” — dodał wicemarszałek Witold Kozłowski.
Nowe wyzwania dla gmin
Samorządy stoją obecnie przed szeregiem nowych wyzwań: zmiany demograficzne, energetyczna transformacja, coraz gwałtowniejsze zjawiska pogodowe oraz zagrożenia geopolityczne. W praktyce oznacza to konieczność zwiększania odporności, modernizacji systemów ostrzegania, przygotowania miejsc ewakuacji i sprawnej koordynacji służb ratunkowych — bezpieczeństwo mieszkańców staje się priorytetem.
W tym świetle Ranking Gmin Małopolski ma dodatkowe znaczenie — wskazuje, które gminy potrafią łączyć inwestycje infrastrukturalne z realną gotowością na sytuacje kryzysowe oraz współpracą z instytucjami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo.
O rankingu
Ranking, przygotowywany od 16 lat przez regionalny ośrodek Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej — Małopolski Instytut Samorządu Terytorialnego i Administracji, we współpracy z Głównym Urzędem Statystycznym i Urzędem Statystycznym w Krakowie, opiera się wyłącznie na danych statystycznych. Obejmuje wszystkie gminy województwa (z wyjątkiem miast na prawach powiatu) i mierzy potencjał, aktywność oraz wyniki w sferze gospodarczej, społecznej, środowiskowej i przestrzennej.
Najlepsze gminy Małopolski 2025
I miejsce: Wielka Wieś
II miejsce: Miasto i Gmina Niepołomice
III miejsce: Gmina Michałowice
Wielka Wieś wyróżnia się konsekwentnymi inwestycjami w przestrzeń publiczną i usługi komunalne. Niepołomice przyciągają inwestorów i rozwijają ofertę dla mieszkańców, zaś Michałowice stawiają na zrównoważony rozwój — łącząc szybki przyrost liczby mieszkańców z inwestycjami w edukację i infrastrukturę. Sukcesy te są efektem długofalowych strategii i systematycznej pracy.
Nowe kategorie
W tym roku wprowadzono cztery nowe kategorie uwzględniające różne warunki rozwojowe gmin:
- Gmina miejska pozaaglomeracyjna – Jordanów
- Gmina miejsko-wiejska pozaaglomeracyjna – Muszyna
- Gmina wiejska pozaaglomeracyjna – Mucharz
- Gmina aglomeracyjna – Wielka Wieś
Podział ten ma umożliwić lepsze uwzględnienie specyfiki jednostek: gminy poza aglomeracjami często borykają się z odpływem mieszkańców i ograniczoną bazą podatkową, natomiast gminy aglomeracyjne muszą radzić sobie z presją urbanizacyjną i rosnącymi potrzebami inwestycyjnymi.
Liderzy powiatowi w Rankingu 2025
- Powiat bocheński – Gmina Trzciana
- Powiat brzeski – Gmina Gnojnik
- Powiat chrzanowski – Gmina Babice
- Powiat dąbrowski – Gmina Olesno
- Powiat gorlicki – Miasto i Gmina Bobowa
- Powiat krakowski – Gmina Wielka Wieś
- Powiat limanowski – Miasto Mszana Dolna
- Powiat miechowski – Gmina Gołcza
- Powiat myślenicki – Gmina Siepraw
- Powiat nowosądecki – Miasto i Gmina Uzdrowiskowa Muszyna
- Powiat nowotarski – Gmina Szaflary
- Powiat olkuski – Miasto Bukowno
- Powiat oświęcimski – Miasto i Gmina Zator
- Powiat proszowicki – Gmina Radziemice
- Powiat suski – Miasto Jordanów
- Powiat tarnowski – Gmina Pleśna
- Powiat tatrzański – Miasto Zakopane
- Powiat wadowicki – Gmina Mucharz
- Powiat wielicki – Miasto i Gmina Niepołomice