W 2026 roku województwo małopolskie będzie dysponować największym w historii budżetem – ponad 4 miliardami złotych. Blisko 1,8 miliarda zł zaplanowano na inwestycje, co ma przełożyć się na szybszy rozwój regionu i podniesienie jakości życia mieszkańców.

Transport i łączność – największa pozycja wydatków

Największym obszarem finansowania pozostanie transport i łączność – łącznie ponad 1,9 mld zł, czyli o ponad jedną piątą więcej niż w roku bieżącym. Wydatki inwestycyjne na transport stanowią 65% całego pakietu inwestycyjnego, a ich skala jest dwukrotnie wyższa niż trzy lata temu.

Samorząd wskazuje, że gwałtowny wzrost nakładów to odpowiedź na rosnące potrzeby komunikacyjne. Kolej regionalna notuje rekordowe wyniki: z ok. 7 mln pasażerów w 2014 roku do blisko 27 mln w 2025 roku. Rozbudowa oferty i zakup nowego taboru mają nadążyć za tym trendem.

Kolej regionalna: nowy tabor i zaplecze

W planie jest łącznie 25 nowoczesnych pięcioczłonowych składów dla Kolei Małopolskich. Do tej pory zakontraktowano 12 pojazdów – pierwsze mają wyjechać na tory w wakacje 2026 roku, kolejne w 2028 roku, a całość dostaw zakończy się do 2029 roku. Szacunkowy koszt jednego zespołu trakcyjnego to ok. 50 mln zł, a wartość całego kontraktu przekracza 1 mld zł.

Równolegle rozbudowywane będzie zaplecze serwisowe i utrzymaniowe, m.in. w Oświęcimiu. Samorząd utrzyma również dopłaty do biletów kolejowych i autobusowych – blisko 400 mln zł rocznie.

Autobusy i walka z białymi plamami

Tam, gdzie nie dociera kolej, region rozwija sieć autobusową skomunikowaną z pociągami (Koleje Małopolskie i Małopolskie Linie Dowozowe). Obecnie obsługiwanych jest 111 z 183 gmin, a w 2026 roku ma to być 117 gmin. Plan funkcjonowania 75 linii autobusowych to koszt ponad 103 mln zł.

Władze regionu sygnalizują niedoszacowanie rządowych środków na przewozy – przy prognozie ok. 6 mln zł wobec ponad 41 mln zł wnioskowanych – i apelują o korektę algorytmów. Wkład własny organizatora przewozów zaplanowano na ponad 62 mln zł.

Najważniejsze inwestycje drogowe w 2026 roku

Kontynuowane i przygotowywane będą liczne przedsięwzięcia drogowe o znaczeniu regionalnym:


  • Obwodnica Proszowic – etap II
  • Obwodnice Olszyn i Jankowic w ciągu DW 781
  • Połączenie węzła A4 Bochnia z DK 94 – etap III
  • Połączenie węzła A4 Brzesko z DW 768 – etap II
  • Przetargi: obwodnica Lisiej Góry; połączenie DK 87 z DW 969 wraz z mostem na Dunajcu w Nowym Sączu
  • W toku uzyskiwanie ZRID: Zachodnia Obwodnica Zielonek – etap III; obwodnica Brzeszcz
  • Projektowanie m.in.: obwodnice Jabłonek, Dobczyc, Liszek, Dziekanowic, Zakopanego, Żabna, Wierzchosławic i Czarnego Dunajca

Kultura, zdrowie, edukacja i turystyka

Budżet na kulturę i dziedzictwo narodowe przekroczy 413 mln zł. W planie jest rozstrzygnięcie konkursu na nową siedzibę Filharmonii im. Karola Szymanowskiego w Krakowie i podpisanie umowy z wykonawcą na przełomie wiosny i lata. Prowadzone będą również: remont Zamku Lipowiec, tworzenie Muzeum Taternictwa i Narciarstwa w Zakopanem oraz kontynuacja modernizacji Teatru im. Juliusza Słowackiego.

Na ochronę zdrowia trafi blisko 250 mln zł – w tym na kontynuację dużych modernizacji w szpitalach: Rydygiera w Krakowie, św. Łukasza w Tarnowie oraz Śniadeckiego w Nowym Sączu. Pomoc społeczna i polityka rodzinna otrzymają ponad 296 mln zł; kontynuowane będą sprawdzone programy takie jak Małopolski Tele-Anioł 2.0 (z komponentem telemedycznym), „Po pierwsze rodzina”, „Rodzina w Centrum” i „Małopolska Maluchom”.

Na oświatę i wychowanie zabezpieczono ponad 182 mln zł, m.in. na rozwój Branżowych Centrów Umiejętności i programy stypendialne. Turystyka i kultura fizyczna to ponad 112 mln zł – priorytetem jest rozwój oferty zimowej oraz dalsze umacnianie marki Małopolski jako regionu przyjaznego rowerzystom. W budżecie istotne miejsce zajmują też informatyka, gospodarka komunalna i ochrona środowiska.

Bezpieczeństwo i odporność – miliard złotych w planach

Samorząd rozwija kompleksowy program wzmacniania bezpieczeństwa, m.in. pod szyldem „Bezpieczna Małopolska”. W ostatnich miesiącach do ponad 220 jednostek OSP trafiły nowe samochody i sprzęt, a tej jesieni przekazano 63 wozy gaśnicze (łączny koszt 65 mln zł). Dodatkowo 5 mln zł przeznaczono na kursy pierwszej pomocy dla 3 tys. strażaków-ochotników.

Region utrzymuje zdolności reagowania kryzysowego – od zakupu 50 namiotów do szybkiego uruchomienia zaplecza schronienia dla ok. 500 osób, po doposażenie systemu ratownictwa (m.in. 50 karetek). Nowe inwestycje – jak siedziba Filharmonii – planowane są z myślą o możliwości wykorzystania obiektów w sytuacjach nadzwyczajnych.

W negocjacjach zmian w programie Funduszy Europejskich dla Małopolski 2021–2027 region dąży do zabezpieczenia ok. 1 mld zł na zwiększenie liczby miejsc tymczasowego schronienia, dostęp do wody na obszarach narażonych na deficyt, wzmocnienie służb ratowniczych, uzupełnienie taboru kolejowego i rozwój infrastruktury drogowej podwójnego zastosowania oraz szkolenia ludności. Celem jest zamknięcie uzgodnień do końca roku, aby projekty ruszyły w I połowie 2026 r.

Wysokie tempo kontraktacji środków UE

Małopolska utrzymuje wysoką dynamikę wykorzystania funduszy europejskich w obecnej perspektywie. Poziom kontraktacji w programie FEM 2021–2027 sięga blisko 60%, co daje regionowi trzecie miejsce w kraju. Do końca listopada podpisano 480 umów o wartości przekraczającej 2,8 mld zł.

Co zrobiono w 2025 roku

W mijającym roku zrealizowano wiele projektów w transporcie, zdrowiu i bezpieczeństwie. Do najważniejszych należą zakup nowych pociągów dla Kolei Małopolskich, start budowy zaplecza kolejowego w Oświęcimiu, kolejne etapy obwodnic i łączników (m.in. Proszowic, Niepołomic, połączenia A4 z DK 94 i DW 768, a także przygotowania do mostu na Dunajcu w Nowym Sączu), doposażenie szpitali oraz zakup karetek.

W kulturze ruszyły prace nad nową siedzibą Filharmonii i remontem Teatru im. Juliusza Słowackiego. Uczelnie otrzymały środki na nową infrastrukturę badawczą, przyznano stypendia dla młodych talentów, uruchomiono pierwsze w kraju Branżowe Centra Umiejętności i nowe programy wsparcia rodzin. Rok upłynął też pod znakiem ważnych wydarzeń jubileuszowych związanych z obchodami Tysiąclecia Królestwa Polskiego.

Priorytety regionu pozostają niezmienne: zdrowie, bezpieczeństwo i stabilny rozwój gospodarczy, a na pierwszym planie – potrzeby mieszkańców.

Źródło: mucharz.pl