Od 1 stycznia 2026 r. w Krakowie rozpocznie się obowiązywanie Strefy Czystego Transportu (STC), która wprowadza nowe zasady wjazdu do miasta. Zmiana może dotknąć osoby mieszkające poza Krakowem, zwłaszcza te regularnie dojeżdżające do pracy, na zakupy czy na wizyty lekarskie.
Pierwszym krokiem jest sprawdzenie, czy Twój samochód spełnia wymagania dotyczące norm emisji spalin. Wiele pojazdów już dziś odpowiada kryteriom strefy — jeśli dodatkowo są zarejestrowane w Polsce, właściciele nie będą musieli podejmować żadnych działań.
Samochody benzynowe, w tym z instalacją LPG, będą mogły wjeżdżać do STC, jeżeli spełniają normę Euro 4 lub zostały wyprodukowane w 2005 r. lub później. Oznacza to, że w momencie uruchomienia strefy akceptowane będą benzyniaki mające do około 21 lat.
Wymagania dla pojazdów z silnikiem Diesla
Dla samochodów z silnikiem diesla wymagania są surowsze: auta osobowe do 3,5 tony muszą spełniać normę Euro 6 lub być z rocznika 2014 lub nowszego. Większe pojazdy ciężarowe z silnikiem wysokoprężnym muszą mieć Euro 6 lub pochodzić z 2012 r. lub później.
Jeśli Twój pojazd spełnia podane kryteria emisji i jest zarejestrowany w Polsce — nie musisz wykonywać żadnych dodatkowych czynności. Auto zostanie automatycznie dodane do bazy SCT i będziesz mógł normalnie wjeżdżać do strefy.
Okres przejściowy i opłaty dla osób spoza Krakowa
Dla kierowców spoza Krakowa, których samochody nie spełniają wymagań, przewidziano trzyletni okres przejściowy. W tym czasie możliwy będzie wjazd po uiszczeniu opłaty.
System opłat ma formę elastyczną: za sporadyczny wjazd naliczana będzie stawka godzinowa 2,50 zł za każdą rozpoczętą godzinę pobytu w STC (liczoną od wjazdu do momentu wyjazdu lub zaparkowania). Dostępna będzie też opłata dzienna — w 2026 r. wyniesie 5 zł, a w 2027 r. 15 zł.
Dla osób dojeżdżających regularnie przewidziano abonamenty miesięczne: 100 zł w 2026 r., 250 zł w 2027 r. i 500 zł w 2028 r. (ostatni rok okresu przejściowego).
System informatyczny obsługujący STC zostanie uruchomiony na początku grudnia 2025 r. pod adresem sct.krakow.pl — wtedy będzie można sprawdzić dane pojazdu, zgłosić auto do systemu, wykupić opłaty za wjazd lub zgłosić dojazd do placówki medycznej. W zgłoszeniu wymagany będzie numer rejestracyjny; system przeprowadzi użytkownika krok po kroku.
Obsługa osobista i koniec okresu przejściowego
Osoby preferujące kontakt bezpośredni lub mające trudności z obsługą elektroniczną będą mogły załatwić sprawy w wyznaczonych punktach obsługi — ich lokalizacje zostaną opublikowane w zarządzeniu Prezydenta Miasta Krakowa oraz na stronie strefy.
Po 31 grudnia 2028 r. możliwość wykupywania opłat za wjazd przestanie obowiązywać (to wymóg ustawowy) i z zewnątrz do strefy będą mogły wjeżdżać wyłącznie pojazdy spełniające wymogi emisji.
Zwolnienia z opłat
W określonych przypadkach przewidziano zwolnienia. Osoby posiadające ważną kartę parkingową dla niepełnosprawnych mogą zgłosić jeden pojazd, który będzie zwolniony z opłat — przy zgłoszeniu trzeba okazać kopię karty z datą ważności i danymi uprawnionego.
Pacjenci regularnie korzystający ze specjalistycznych świadczeń medycznych finansowanych ze środków publicznych (np. rehabilitacja, dializy, chemioterapia, radioterapia) również mogą otrzymać zwolnienie, pod warunkiem każdorazowego zgłoszenia wizyty w systemie SCT i potwierdzenia jej w placówce. Dotyczenie to nie obejmuje dojazdów ratunkowych na SOR.
Do zwolnień mogą też kwalifikować się pojazdy zabytkowe wpisane na listę wojewódzkiego konserwatora oraz specjalne pojazdy (kampery, food trucki) — ich status będzie weryfikowany w Centralnej Ewidencji Pojazdów. W większości przypadków uprawnienia trzeba będzie odnawiać co najmniej raz w roku, przedstawiając aktualne dokumenty.
Pojazdy z zagranicznymi tablicami
Jeśli Twój samochód jest zarejestrowany za granicą, nawet gdy spełnia normy emisji, musisz go samodzielnie zgłosić do systemu SCT. Przy zgłoszeniu wymagane będą kopia dowodu rejestracyjnego, marka, model, rok produkcji i informacja o normie emisji.
Kontrole i konsekwencje nieuprawnionego wjazdu
Wjazd do strefy będzie monitorowany głównie automatycznie przez kamery odczytujące numery rejestracyjne i porównujące je z bazą SCT. Dlatego przed pierwszym przejazdem warto upewnić się, że dane pojazdu są poprawne w systemie.
W przypadku wjazdu niezgodnego z zasadami grozi mandat do 500 zł, nakładany na podstawie art. 96c Kodeksu wykroczeń przez straż miejską lub policję.
Najważniejsze informacje i aktualizacje będą zamieszczane na stronie sct.krakow.pl. Osoby potrzebujące dodatkowej pomocy mogą kontaktować się z Krakowskim Centrum Kontaktu — telefonicznie pod numerem 12 616 55 55 lub mailowo.
Sprawdź normę Euro w dowodzie rejestracyjnym swojego auta i zacznij planować zmiany z wyprzedzeniem — masz czas do stycznia 2026 r., by rozważyć np. uzyskanie zwolnienia, wymianę pojazdu, korzystanie z komunikacji publicznej lub uwzględnienie opłat za wjazd w kosztach dojazdu.
Źródło: wieprz.pl