Wraz ze wzrostem temperatur rośnie ryzyko odwodnienia i przegrzania organizmu. Ekstremalne gorąco może doprowadzić do udaru słonecznego lub cieplnego — stanów zagrażających zdrowiu i życiu. Do typowych objawów należą osłabienie, silne bóle i zawroty głowy, nudności, gorączka, dzwonienie w uszach, drgawki, niebezpieczny wzrost temperatury ciała oraz przyspieszone tętno i oddech.
Wysokie temperatury oddziałują także na układ nerwowy — mogą wywoływać senność, rozdrażnienie oraz pogorszenie koncentracji i wydajności umysłowej. Ma to znaczenie np. podczas prowadzenia pojazdu lub wykonywania precyzyjnych zadań.
Gdy pojawią się zawroty głowy, osłabienie, niepokój, silne pragnienie lub ból głowy, natychmiast zadzwoń pod numer alarmowy 112 i jeśli to możliwe przenieś się w chłodniejsze miejsce.
Podstawowe zasady ochrony przed upałem
W ciągu dnia staraj się ograniczyć dopływ gorącego powietrza do mieszkania — zamykaj okna i zasłoń je (szczególnie od strony nasłonecznionej). Okna otwieraj rano oraz po zmroku, gdy jest chłodniej, o ile warunki bezpieczeństwa na to pozwalają.
Noś przewiewne, lekkie ubrania z naturalnych materiałów w jasnych kolorach — ułatwi to odprowadzanie ciepła z organizmu. Unikaj gwałtownych zmian temperatur: wychodząc z klimatyzowanego pomieszczenia na zewnątrz, daj organizmowi chwilę na adaptację, aby uniknąć szoku termicznego.
Ogranicz ekspozycję na słońce — długie przebywanie na ostrym słońcu zwiększa ryzyko przegrzania i poparzeń. Nie przebywaj na bezpośrednim słońcu dłużej niż około 2 godzin dziennie i stosuj preparaty ochronne.
Unikaj intensywnego wysiłku fizycznego w najgorętszych godzinach dnia. Aktywność taka jak bieganie może prowadzić do odwodnienia, skurczów mięśni, zaburzeń gospodarki elektrolitowej, przegrzania lub udaru cieplnego.
Przed wejściem do wody po opalaniu najpierw oblej twarz i klatkę piersiową wodą z akwenu, a dopiero potem zanurzaj się powoli — nagłe ochłodzenie może być niebezpieczne.
Podczas podróży samochodem częściej rób przerwy i odpoczywaj w cieniu — wysoka temperatura obniża koncentrację i sprawność kierowcy.
Nawadnianie i dieta
Pij dużo płynów, najlepiej niegazowanej wody. W upalne dni wybieraj lekkie posiłki bogate w owoce i warzywa, które dostarczają witamin i elektrolitów; unikaj ciężkich, tłustych potraw, które dodatkowo obciążają organizm.
Pamiętaj o higienie żywności — wysokie temperatury sprzyjają rozwojowi bakterii, dlatego unikaj potraw z surowych jajek i często myj ręce. Unikaj alkoholu, gdyż nasila odwodnienie.
Dzieci, zwierzęta i osoby starsze
Nie zostawiaj nigdy dzieci ani zwierząt w zaparkowanym samochodzie — w krótkim czasie temperatura wewnątrz może gwałtownie wzrosnąć do 50–60°C. W czasie upałów ogranicz wychodzenie maluchów na zewnątrz; jeśli już wychodzisz, ubierz dziecko w lekką, jasną odzież i załóż mu nakrycie głowy.
Zadbaj o dodatkową ochronę wózka (np. parasolkę), podawaj napoje o temperaturze zbliżonej do letniej (nie lodowate) i kąp dziecko w letniej, a nie zimnej wodzie.
Seniorzy powinni unikać wychodzenia w najgorętszych godzinach, a jeśli jest to konieczne — nosić nakrycie głowy. Osoby przyjmujące leki powinny skonsultować się z lekarzem, ponieważ odwodnienie może zmieniać stężenie leków we krwi i zwiększać ryzyko działań niepożądanych.
Ochrona skóry i filtry przeciwsłoneczne
Stosuj kremy z filtrem UV — nie zapewniają pełnej ochrony, lecz zmniejszają ryzyko poparzeń. Nakładaj kosmetyk przed wyjściem na słońce i regularnie powtarzaj aplikację po pływaniu, spoceniu się lub osuszeniu skóry ręcznikiem. Dla dorosłego orientacyjna ilość to około 6 łyżeczek na całe ciało.
Zakresy ochrony SPF (przykładowe):
- SPF 2–6 — słaby
- SPF 9–12 — średni
- SPF 15–25 — wysoki
- SPF 30–50 — bardzo wysoki
- SPF >50 — ultra wysoki
Uwaga: skuteczność filtrów zmniejsza się z upływem czasu i w wyniku pocenia się czy kąpieli — trzeba je odnawiać.
Kilka faktów o upale
Za upał uważa się temperaturę powietrza przy powierzchni ziemi przekraczającą 30°C. Najwyższe wartości temperatury zwykle występują między 15:00 a 18:00, natomiast największe natężenie promieniowania UV notowane jest około 12:00–13:00.
Bądź na bieżąco z aktualnościami w Brzeszczach
Wpisz swój adres e-mail, aby otrzymywać najnowsze informacje na swoją skrzynkę.
Źródło: brzeszcze.pl