Krystyna Zachwatowicz-Wajda otrzymała tytuł Honorowej Obywatelki Krakowa podczas uroczystej sesji Rady Miasta z okazji Święta Miasta. W ceremonii brały udział środowiska kultury i nauki, samorządowcy, przyjaciele i goście związani z krakowską sceną artystyczną. Laudację wygłosił Henryk Woźniakowski, a uroczystość uświetnił koncert Grzegorza Turnaua.
W trakcie obchodów wielokrotnie podkreślano, że choć laureatka ma znaczenie ogólnopolskie, to jej życie i najważniejsze osiągnięcia są ściśle związane z Krakowem.
Prezydent Krakowa Aleksander Miszalski zaznaczył, że przyznanie tytułu to świadoma decyzja miasta – wyraz wdzięczności i pamięci oraz uznanie dla wkładu, jaki Pani Profesor wnosi w kształtowanie ducha Krakowa. Podkreślił także jej konsekwentne łączenie działalności artystycznej z odpowiedzialnością społeczną.
Związki z krakowską sceną i współpraca z Andrzejem Wajdą
W laudacji Henryk Woźniakowski przypomniał początki związane z Krakowem: studia historii sztuki i scenografii oraz wejście w krąg Piwnicy pod Baranami, gdzie Zachwatowicz zyskała sceniczny wizerunek i rozwinęła talent. To właśnie w Krakowie, podczas pracy nad „Biesami” w Teatrze Starym, poznała Andrzeja Wajdę — ich współpraca artystyczna i obywatelska miała ogromny wpływ na polską kulturę.
Jako scenografka i kostiumolog współpracowała z czołowymi reżyserami — m.in. Konradem Swinarskim, Jerzym Jarockim i Krystyną Skuszanką — oraz tworzyła na potrzeby filmów i teatrów Andrzeja Wajdy. Występowała też jako aktorka, pojawiając się między innymi w „Człowieku z marmuru” i „Pannach z Wilka”.
Na trwałe w krajobraz Krakowa wpisały się projekty realizowane wspólnie z Andrzejem Wajdą: Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha, szkoła języka japońskiego, Pawilon Wyspiańskiego oraz Pawilon Józefa Czapskiego — wszystkie te inicjatywy powstały pod Wawelem i przyczyniły się do wzbogacenia miejskiej oferty kulturalnej.
Krystyna Zachwatowicz-Wajda kieruje też Fundacją Kyoto–Kraków, która prowadzi działania społeczne, przyznaje stypendia młodym twórcom, wspiera potrzebujących i angażuje się w pomoc rodzinom z Ukrainy. Laudator określił sposób zarządzania fundacją jako „żelazną ręką w jedwabnej rękawiczce”, zwracając uwagę na jej praktyczny i społeczny wymiar aktywności.
Woźniakowski przypomniał też rodzinne korzenie laureatki: jest córką Jana Zachwatowicza, architekta i konserwatora zabytków, jednej z kluczowych postaci odbudowy powojennej Warszawy. To dziedzictwo — bezinteresowność, odwaga cywilna i poczucie humoru — widoczne jest w jej życiu zawodowym i społecznym zaangażowaniu.
Na zakończenie laudator nazwał Krystynę Zachwatowicz-Wajdę ucieleśnieniem najlepszych cech polskiej inteligencji, dodając, że choć jest honorową obywatelką Krakowa, to równocześnie należy do narodowego skarbu kultury: „W duszy ma Polskę, a w sercu — Kraków”.
Uroczystość zakończyło spotkanie we foyer, gdzie laureatka podpisała duplikat dyplomu, który zostanie przekazany do zbiorów Muzeum Krakowa.
Źródło: krakow.pl
