Plac Wielkiej Armii Napoleona ma szansę stać się jednym z bardziej atrakcyjnych miejsc w tej części miasta. Obecnie jest to głównie utwardzona powierzchnia, która latem mocno się nagrzewa i rzadko zachęca do przebywania. W ramach prezydenckiej inicjatywy „Da Się!” oraz po konsultacjach z mieszkańcami zaplanowano przebudowę, która przeobrazi plac w uporządkowaną, pełną zieleni i życia przestrzeń. Okazja do zmian wiąże się z planowaną budową podziemnego zbiornika retencyjnego, co wymusi przebudowę całej powierzchni — miasto chce wykorzystać ten moment, by stworzyć nową koncepcję, zamiast odtwarzać dotychczasowe rozwiązania.
Zieleń jako główny element przestrzeni
Inspiracją dla projektu jest Wisła — rzeka, która od wieków wpływa na kształt Krakowa. Układ alejek i nawierzchni będzie nawiązywał do nurtu rzeki, a zieleń ma przypominać jej brzegi. W centralnej części pojawią się elementy wodne, które będą pełnić funkcję zarówno estetyczną, jak i chłodzącą w upały. Drzewa, krzewy i zacienione miejsca do wypoczynku mają stać się wizytówką placu. Projekt przewiduje wyraźne podziały funkcjonalne na trzy strefy:
- strefę spotkań i wydarzeń, z możliwością organizacji koncertów i inicjatyw miejskich,
- strefę wypoczynkową z elementami wodnymi i spokojną atmosferą,
- strefę rekreacyjną przeznaczoną dla dzieci, młodzieży i osób aktywnych.
Koncepcja przestrzenna i edukacja
Całość połączy wygodna rampa ułatwiająca dojście do bulwarów nad Wisłą. Nowy plac ma pełnić nie tylko funkcję relaksacyjną, lecz także edukacyjną — w nawierzchni znajdą się elementy przybliżające historię Wisły i jej znaczenie dla miasta. Przestrzeń będzie powiązana z planowanym Muzeum Rzek Krakowskich, które ma powstać w istniejącym pawilonie.
Zbiornik retencyjny — podstawa prac ziemnych
Początek prac przy przemianie placu to budowa podziemnego zbiornika retencyjnego, który zostanie zlokalizowany pod dawnym parkingiem dla autokarów. Obecnie prowadzone są prace projektowe; zbiornik ma powstać na głębokości około 18 m i zostać zbudowany pod nadzorem archeologicznym oraz we współpracy z Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej. Jego głównym zadaniem będzie magazynowanie nadmiaru wody deszczowej — pojemność prawie 15 000 m3 ma ograniczyć cofanie ścieków do piwnic i ich wypływy na ulicę.
Inwestycja przyczyni się też do ochrony Wisły: w czasie silnych opadów mniej zanieczyszczonej wody będzie trafiać do rzeki przez przelewy burzowe. Szacuje się, że nowy zbiornik zmniejszy liczbę takich zrzutów o około 80 proc. System zostanie dodatkowo wyposażony w kraty i ruchome elementy minimalizujące wpływ na środowisko nawet w sytuacjach awaryjnych. Koszt budowy jest szacowany na około 100 mln zł.
Muzeum Rzek Krakowskich — historia i życie wokół rzek
Jednym z ważnych elementów przemiany będzie przekształcenie dawnej siedziby Centrum Obsługi Ruchu Turystycznego w Muzeum Rzek Krakowskich. Instytucja ma opowiadać o roli rzek — Wisły, Rudawy, Prądnika, Wilgi, Dłubni i innych — w kształtowaniu osadnictwa, kultury i gospodarki Krakowa. Eksponaty mają łączyć historię z legendami, tradycjami i codziennymi doświadczeniami mieszkańców.
Muzeum ma mieć silny wymiar społeczny: nie ma być jedynie miejscem ekspozycji, lecz także przestrzenią integracji i aktywizacji środowisk związanych z rzekami. Pomysł powstał w dialogu z rekonstruktorami i aktywistami, co podkreśla jego oddolny charakter. W koncepcji przewidziano zapewnienie szerokiej dostępności — zamiast windy zaplanowano rampę, a wystawy zostaną uzupełnione tyflografikami, audiodeskrypcją i ścieżkami zwiedzania w języku prostym. Jednocześnie zadbano o warunki konserwatorskie dla wrażliwych eksponatów, takich jak tkaniny czy grafiki.
Specjalnym elementem działalności ma być mobilność muzeum: dzięki galerowi „Szwajcarka” instytucja będzie mogła organizować działania poza swoją siedzibą i docierać do różnych części miasta. Lokalizacja przy ul. Powiśle 11 nie jest przypadkowa — budynek stoi w historycznym miejscu styku miasta z rzeką, w zakolu Wisły pod Wawelem, gdzie kiedyś funkcjonowała przeprawa. Wykorzystanie istniejącego obiektu pozwoli nadać mu nowe funkcje bez konieczności budowy całkowicie nowej infrastruktury.
W związku z nadaniem nazwy nowego oddziału Muzeum Krakowa planowany jest plebiscyt wśród mieszkańców; propozycje to m.in. „Muzeum Rzek Krakowskich”, „Muzeum Rzeki”, „Muzeum Rzeki w Mieście”, „Muzeum ‘Nurt’” oraz „Przystań Muzeum”.
Przed nami II etap konsultacji społecznych dotyczących ostatecznego planu zagospodarowania — odbędą się one w dniach 21 kwietnia – 15 maja.
Źródło: krakow.pl