Był jednym z najważniejszych twórców kina polskiego i światowego — reżyserem teatralnym, scenarzystą i scenografem, laureatem Oscara za całokształt pracy artystycznej. Andrzej Wajda obchodziłby 6 marca setne urodziny; rok 2026 to także dziesiąta rocznica jego śmierci. Aby upamiętnić jego dorobek oraz podkreślić znaczenie jego filmów dla refleksji o historii, tożsamości i wartościach, Senat RP ustanowił 2026 rokiem Andrzeja Wajdy.
Uroczyste otwarcie obchodów odbyło się w Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha. W wydarzeniu uczestniczyli m.in. marszałek Senatu RP Małgorzata Kidawa-Błońska wraz z senatorami, minister kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska, I wicewojewoda małopolska Elżbieta Achinger oraz prezydent Krakowa Aleksander Miszalski.
Wartości i pamięć o twórcy
Wicewojewoda małopolska Elżbieta Achinger zauważyła, że nasze działania wypływają z przyjętych wartości, które kształtują myślenie i decyzje, a niekiedy wpływają też na postawy innych. W tym kontekście przypomniano postać Andrzeja Wajdy — artysty, który w swojej obszernej twórczości utrwalał przekonania, z których kluczowa była idea solidarności. Dzięki temu jego filmy przekazywały silne przesłania i pozostawały w pamięci widzów dzięki niezapomnianym kadrom.
Podczas ceremonii wręczono również nagrodę im. Andrzeja Wajdy. To wyróżnienie przyznawane osobom lub organizacjom, których działania społeczne przynoszą wymierne korzyści dla społeczności. Laureatów wybiera kapituła złożona z zarządu i rady Fundacji Kyoto – Kraków Andrzeja Wajdy i Krystyny Zachwatowicz.
W tym roku nagrodę otrzymali Danuta Wałęsa oraz Andrzej Poczobut. Jak podkreślono, ich postawa i dokonania wpisują się w idee działalności artystycznej, społecznej i obywatelskiej Wajdy — pokazują, że dążenie do solidarności wymaga odwagi, zaangażowania i często dużego poświęcenia.
